Fast close ranking 2018: and the winners are ASML (PA) en Sligro (AR)

Hoewel snel afsluiten geen doel op zich is, wordt het snel naar buiten komen met jaarcijfers wel gezien als Finance Excellence. Daarnaast vergroot het de relevantie van jaarcijfers voor beleggers om investeringsbeslissingen te nemen. Dit jaar heeft BrightStone Group wederom haar Financial Close Trendonderzoek uitgevoerd. ASML kwam op 17 januari 2018 als snelste met haar jaarcijfers naar buiten via de Public Announcement. Sligro daarentegen presenteerde (net als vorig jaar) op 26 januari 2018 als eerste haar Audited Results. Dit jaar heeft BrightStone Group eveneens de AScX fondsen meegenomen. We kijken uiteraard naar de belangrijkste opvallers.

Financial Excellence betekent uitblinken, sneller willen en kunnen om tijd en ruimte te creëren voor de businesspartnerrol die Finance moet vervullen. Veelal wordt de versnelling van Public Announcement (PA: persbericht) door beursfondsen gebruikt als ‘signaal’ aan de markt dat zij ‘in control’ zijn. Stabiliteit, en met stapjes vooruit, wordt daarbij door investeerders gewaardeerd. ASML was de grote winnaar door op 17 januari 2018 als eerste met haar jaarcijfers in een PA naar buiten te komen. Daarbij heeft ASML ook nog eens een fantastisch financieel resultaat behaald met een nettowinst van ruim 2 miljard.

Organisatie Beurs PA Audit fee (x 1.000) Non-audit fee Net income (x 1.000)
ASML Holding AEX 17-1-18 1.517 2.225.200
Beter bed AScX 19-1-18 265 16 9.525
Sligro AMX 25-1-18 542 30 81.000
Philips AEX 30-1-18 16.700 1.500 1.870.000
Aperam AMX 30-1-18 1.700 300 361.000
NSI AScX 30-1-18 193 0 91.602

Figuur 1. Top 6 snelste PA’s

Organisatie Beurs AR Audit fee (x 1.000) Non-audit fee Net income (x 1.000)
Sligro AMS 26-1-18 542 30 81.000
TomTom AMX 6-2-18 760 51 -204.411
ASML Holding AEX 7-2-18 1.517 2.225.200
ABM Offshore AEX 7-2-18 1.861 148 -1.000
Heineken AEX 9-2-18 9.100 1.000 2.153.000
Randstad AEX 12-2-18 4.800 200 631.400

Figuur 2. Top 6 snelste AR’s

Ook interessant is dat er twee AScX-fondsen zijn die in de lijst van snelste PA’s staan, complimenten voor Beter Bed en NSI. Verder valt op dat al deze ondernemingen mooie financiële resultaten hebben geboekt over 2017 en daar waarschijnlijk snel mee naar buiten wilden komen, zonder dat dit heeft geleid tot hogere (non-)audit fees ten opzichte van hun concurrenten.

Best in Finance: Audited Results

Ook dit jaar was Sligro de ‘winnaar’ door als eerste met haar geaudited cijfers (AR) naar buiten te komen, gevolgd door TomTom, ASML en SBM. Hier doen de AScX-ondernemingen het minder goed met Ordina op plaats 11 als eerste AScX-fonds. Voor alle fondsen bij elkaar duurt het ruim 60 dagen om met de AR naar buiten te komen. Dit wordt echter vooral veroorzaakt door een aantal uitschieters zoals Altice (93 fagen), Avantium (89 dagen) en ASR (86 dagen).

Snelste stijgers en dalers: PA

TKH, Arcelor en Aperam behoren tot de grootste stijgers ten aanzien van het naar buiten brengen van hun jaarcijfers. Ook Altice versnelt wederom van 75 dagen in 2016, 67 dagen in 2017 en nu 58 dagen. In totaal versnellen alle AEX- en AMX-fondsen met 90 dagen (gemiddeld 1,91 dagen) voor hun PA.

Organisatie Sector 2018 2017 2016 Verschil 18-17
Dagen PA Dagen PA Dagen PA Dagen PA
TKH Industrials 45 66 68 -21
Arcelor Mittal Basic materials 31 41 36 -10
Aperam Basic materials 30 40 41 -10
Altice Telecommunications 58 67 75 -9
ABN AMRO Financials 38 46 48 -8
RELX Consumer services 46 54 56 -8
BESI Technology 46 54 56 -8
OCI Basic materials 75 83 120 -8
Philips Health care 30 24 26 6
Unilever Cert. Consumer goods 32 26 19 6
GrandVision Consumer services 59 51 76 8
Akzo Nobel Basic Materials 67 46 41 21

Figuur 3. Snelste stijgers en dalers PA

De sterkste daler is Akzo Nobel, maar dit kan wellicht te maken hebben met issues rondom haar topman en activistische aandeelhouders. Verder zien we vertragingen bij Grandvision en Unilever, waarbij dit voor Unilever zelfs het tweede jaar op rij is.

Snelste stijgers en dalers: AR

Voor de AR is Intertrust de snelste stijger, samen met VastNed Retail en Arcelor Mittal. Prijzenswaardig is ook de verdere versnelling van OCI van 120 dagen in 2016, tot 75 dagen in 2018. Akzo Nobel, Flow Traders en Grand Vision zijn juist later naar buiten gekomen met hun AR dan in 2017. In totaal versnellen alle AEX en AMX fondsen met 75 dagen (gemiddeld 1,60 dagen) voor hun AR.

Organisatie Sector 2018 2017 2016 Verschil 18-17
Intertrust Financials 53 90 90 -37
VastNed Retail Financials 45 73 68 -28
Arcelor Mittal Basic materials 47 59 54 -12
RELX Consumer services 45 53 55 -8
BESI Technology 45 53 55 -8
OSI Basic materials 75 83 120 -8
ING Financials 64 72 60 -8
ASMI Technology 75 68 104 7
Unibail-Rodamco Financials 86 79 76 7
GrandVision Consumer servicies 58 48 75 10
Flow Traders Technology 60 47 77 13
Akzo Nobel Basic materials 66 45 40 21

Figuur 4. Snelste stijgers en dalers AR

AEX-, AMX- & AScX-fondsen vergeleken

Zoals gezegd zijn de AScX-fondsen dit jaar voor het eerst meegenomen, waardoor we hiervoor nog geen vergelijkende cijfers hebben. Figuur 5 geeft een verkort overzicht van de AEX-, AMX- en AScX- fondsen.

Categori PA (gem.) AR (gem.) #pagina’s (gem.) Integrated
reporting (#)
Kernpunten
controle (gem.)
AEX 13-2-18 28-2-18 228 13 4,00
AMX 17-2-18 27-2-18 197 8 3,26
AScX 24-2-18 6-3-18 166 4 3,04

Figuur 5. Vergelijking AEX, AMX en AScX

De verdeling rondom PA is in lijn met wat men zou verwachten. Gemiddeld gaan de grootste ondernemingen als eerste naar buiten met hun cijfers, gevolgd door de AMX en AScX. Opvallend is echter wel dat gemiddeld genomen de AMX-fondsen eerder hun AR kunnen laten zien (27-2-2018) dan AEX-fondsen (28-2-2018). De AMX heeft daarmee de ‘achterstand’ die zij voorheen hadden definitief ingelopen. AScX-fondsen blijven gemiddeld ongeveer een week achter.

Integrated reporting (IR)

‘The aim of an integrated report is to provide a concise, holistic account of company value and performance by reporting a comprehensive range of financial as well as human, intellectual, environmental, and social factors that impact on a company’s short-, medium-, and long-term capacity for value creation. As such, it incorporates but goes beyond the types of information currently reported in companies’ financial statements’ (IIRC, 2013).’

Het doel van IR is dus het geven van een holistische visie, waarbij financiële informatie op een geïntegreerde manier wordt gecombineerd met niet-financiële informatie. Hierbij dient de organisatie dus ook belangrijke onderwerpen en issues zoals werknemerstevredenheid, of het gebruik van ‘natural resources’ in acht te nemen en te operationaliseren vanuit haar strategie in kpi’s.

Het doel van IR is daarbij het verbeteren van de transparantie en relevantie van het jaarverslag en is door de onderzoekers dit jaar meegenomen. Van de 25 AEX-fondsen passen ondertussen 13 van de 25 ondernemingen IR toe. Dit is bij AMX (8) en AScX (4) een stuk lager. Er zijn op dit gebied voor de AMX- en AScX-fondsen nog flinke stappen te zetten.

Een grappige paradox is echter dat de AEX-fondsen de dikste jaarverslagen hebben (228 pagina’s gemiddeld), wat in strijd is met de ideeën rondom IR, aangezien de IIRC streeft naar beknopte verslagen. Een richtlijn van 100 tot 150 pagina’s wordt daarbij vaak genoemd als streefgetal om een jaarverslag relevant en leesbaar te houden. De meeste AScX-fondsen voldoen aan die norm.

Kernpunten van de controle en IFRS

Op het gebied van de door de accountant gerapporteerde key audit matters (KAMs: kernpunten van de controle) zijn de verschillen tussen AEX, AMX en AScX niet zo groot. Opvallend is wel dat ASML geen enkele KAM had, terwijl Royal Dutch Shell er acht had. Uiteraard hangt dit deels af van de branche waarin men zich bevindt, maar er blijkt geen significante relatie tussen de grootte van de onderneming en het aantal KAMs.

Daarnaast is onderzocht of ondernemingen IFRS 9 (Financiële Instrumenten), IFRS 15 (Omzet) en IFRS 16 (Leasing) als een ‘big bang’ hebben ingevoerd, maar dit bleek slechts een uitzondering. De kwalitatieve toelichting is veelal nog wel aanwezig, maar de kwantitatieve uitwerking ontbreekt. Alleen Air France-KLM lijkt voor de ‘big bang’ te opteren, maar dit zal waarschijnlijk te maken hebben met haar grote financial leaseverplichtingen onder IFRS 16.

Verwachtingen

Zoals gezegd zijn ASML (PA) en Sligro (AR) wederom de ‘beste’ in het afsluiten van hun jaarcijfers. Gemiddeld genomen blijven beursfondsen versnellen met 1,91 dagen (PA) en 1,60 dagen (AR). TKH (PA) en Intertrust (AR) zijn de grootste versnellers, terwijl Akzo Nobel de sterkste vertraging heeft gerealiseerd.

AScX-ondernemingen blijven grofweg een week achter op de AEX- en AMX-fondsen, dus daar valt nog voldoende te verbeteren. Maar financial excellence is meer dan snel afsluiten en we verwachten dan ook dat meer ondernemingen integrated reporting toe gaan passen om de transparantie en relevantie van het jaarverslag te vergroten. Verder kan het misschien helpen als de jaarverslagen gewoon een stukje minder dik worden gemaakt. We houden de ontwikkelingen in de gaten.

Organisatie Beurs PA #pagina’s  AR Auditor KAM IR: as rapp.
ASML Holding N.V. AEX 17-1-18 198 7-2-18 KPMG 0 Ja
SBM Offshore AEX 8-2-18 247 7-2-18 PwC 3 Ja
Heineken AEX 12-2-18 171 9-2-18 Deloitte 5 Ja
Randstad AEX 13-2-18 210 12-2-18 Deloitte 3 Ja
RELX AEX 15-2-18 196 14-2-18 EY 5 Nee
Vopak AEX 16-2-18 244 15-2-18 Deloitte 1 Ja
Arcelor Mittal AEX 31-1-18 202 16-2-18 Deloitte 4 Nee
Philips AEX 30-1-18 232 20-2-18 EY 6 Ja
Wolters Kluwer AEX 21-2-18 184 20-2-18 Deloitte 5 Nee
KPN AEX 31-1-18 164 23-2-18 EY 4 Ja
Unilever Cert. AEX 1-2-18 182 23-2-18 KPMG 5 Nee
Aalberts AEX 28-2-18 112 27-2-18 Deloitte 2 Nee
DSM AEX 14-2-18 244 27-2-18 KPMG 3 Ja
Ahold Delhaize AEX 28-2-18 285 27-2-18 PwC 3 Ja
Gemalto AEX 2-3-18 128 1-3-18 KPMG 4 Nee
ING AEX 31-1-18 356 5-3-18 KPMG 4 Ja
Akzo Nobel AEX 8-3-18 202 7-3-18 PwC 4 Ja
Boskalis AEX 8-3-18 162 7-3-18 EY 4 Nee
ABN AMRO AEX 7-2-18 314 13-3-18 EY 4 Nee
Royal Dutch Shell AEX 1-2-18 260 14-3-18 EY 8 Nee
NN Group AEX 15-2-18 196 14-3-18 KPMG 5 Ja
Aegon AEX 15-2-18 392 22-3-18 PwC 5 Nee
Galapagos AEX 22-2-18 157 22-3-18 Deloitte 3 Nee
Unibail-Rodamco AEX 31-1-18 388 27-3-18 Deloitte en EY (joint audit) 2 Ja
Altice AEX 27-2-18 277 3-4-18 Deloitte 4 Nee
Sligro AMX 25-1-18 181 26-1-18 Deloitte 5 Nee
TomTom AMX 6-2-18 124 6-2-18 EY 2 Nee
Wessanen AMX 13-2-18 158 12-2-18 Deloitte 2 Ja
Arcadis AMX 15-2-18 253 14-2-18 PwC 4 Ja
BESI AMX 15-2-18 142 14-2-18 Deloitte 4 Nee
Air France – KLM AMX 16-2-18 336 16-2-18 KPMG en Deloitte 4 Ja
BAM AMX 21-2-18 280 20-2-18 EY 3 Ja
Fugro AMX 22-2-18 202 21-2-18 EY 5 Nee
Intertrust AMX 8-2-18 182 22-2-18 KPMG 4 Nee
PostNL AMX 26-2-18 224 26-2-18 EY 4 Nee
Aperam AMX 30-1-18 192 27-2-18 Deloitte 1 Nee
GrandVision AMX 28-2-18 192 27-2-18 PwC 3 Nee
Philips Lighting AMX 2-2-18 165 27-2-18 EY 5 Ja
Flow Traders AMX 9-2-18 117 1-3-18 EY 1 Nee
IMCD AMX 2-3-18 170 1-3-18 Deloitte 4 Nee
TKH AMX 14-2-18 144 5-3-18 EY Nee
WereldHave AMX 2-2-18 220 5-3-18 KPMG 3 Nee
Corbion AMX 7-3-18 173 6-3-18 KPMG 2 Ja
Refresco Gerber AMX 5-3-18 134 7-3-18 EY 2 Nee
VokerWessels AMX 15-3-18 (expected) 181 14-3-18 Deloitte 3 Nee
ASMI AMX 28-2-18 196 16-3-18 KPMG 4 Nee
OCI AMX 16-3-18 192 16-3-18 KPMG 2 Nee
WDP AMX 2-2-18 266 21-3-18 Deloitte 2 Ja
ASR Nederland AMX 21-2-18 298 17-3-18 EY 6 Ja
Eurocommercial Prop. AMX 25-8-17
Ordina N.V AScX 15-2-18 169 14-2-18 EY 4 Ja
VastNed Retail AScX 15-2-18 264 14-2-18 EY 6 Nee
Nedap AScX 15-2-18 147 15-2-18 PwC 3 Nee
Kendrion AScX 21-2-18 168 20-2-18 Deloitte 2 Ja
Van Lanschot Kempen NV AScX 22-2-18 247 21-2-18 PwC 3 Ja
Brunel AScX 23-2-18 204 23-2-18 PwC 3 Nee
Heijmans AScX 23-2-18 258 23-2-18 EY 5 Ja
Beter Bed AScX 19-1-18 104 1-3-18 PwC 3 Nee
ICt Group AScX 2-3-18 160 1-3-18 PwC 2 Nee
Hunter Douglas AScX 7-3-18 70 6-3-18 EY 4 Nee
Stern AScX 8-3-18 144 7-3-18 EY 4 Nee
Acomo AScX 15-2-18 116 8-3-18 PwC 3 Nee
Accell AScX 9-3-18 226 9-3-18 KPMG 1 Nee
Nieuwe Steen Inv. AScX 30-1-18 132 9-3-18 PwC 2 Nee
Basic-Fit AScX 13-3-18 133 12-3-18 EY 3 Nee
Binck AScX 5-2-18 208 12-3-18 Deloitte 4 Nee
ForFarmers AScX 13-3-18 234 12-3-18 KPMG 2 Nee
KasBank AScX 8-3-18 184 13-3-18 PwC 4 Nee
Sif Holding AScX 15-3-18 106 14-3-18 EY 1 Nee
Takeaway.com AScX 28-2-18 202 16-3-18 Deloitte 2 Nee
AMG AScX 8-3-18 122 21-3-18 KPMG 4 Nee
Avantium AScX 28-3-18 82 30-3-18 PwC 3 Nee
Fagron AScX 7-2-18 155 13-4-18 PwC 2 Nee
Lucas Bols AScX 8-6-17 148 7-6-18 EY 3 Nee

Figuur 6. Overzicht AEX/AMX/AscX

Auteurs: Ferdy van Beest en Karien Bos

Dr. Ferdy van Beest is director Finance, Accounting & Research bij BrightStone Group en tevens assistant professor aan de Nyenrode Business Universiteit. Karien Bos is managing director bij BrightStone Group. BrightStone Group bedankt Eva Coenders en Tjibbe van der Veer en de Nyenrode Business Universiteit voor hun bijdrage aan de dataverzameling.

Dit artikel is gepubliceerd in cm: 2018, afl. 5